Khuyến nông Ninh Bình
Thứ ba, 05/03/2024

Chào mừng 30 năm thành lập Trung tâm Khuyến nông Ninh Bình (1993-2023) 

MỘT SỐ LƯU Ý TRONG BẢO VỆ VÀ CHĂM SÓC CON NUÔI THỦY SẢN NƯỚC NGỌT MÙA MƯA, BÃO

Thứ ba, 05/07/2022 54
Theo dự báo của Trung tâm khí tượng thủy văn Quốc gia năm 2022, thì mùa mưa bão khả năng sẽ đến muộn và kéo dài, lượng mưa tại Bắc Bộ có xu hướng cao hơn so với trung bình hàng năm. Lượng mưa lớn làm cho các yếu tố môi trường ao nuôi biến động, dễ bị ô nhiễm bởi thuốc bảo vệ thực vật, các nguồn nước thải ảnh hưởng trực tiếp tới sức khoẻ vật nuôi. Mầm bệnh có cơ hội lây lan và xâm nhập gây bệnh cho các đối tượng nuôi thuỷ sản. Do đó, để chủ động bảo vệ thủy sản nuôi, giảm thiệt hại xuống mức thấp nhất do mưa bão gây ra thì bà con nông dân cần lưu ý một số biện pháp sau:
  1. Trước mùa mưa bão:
- Chuẩn bị một số thiết bị cần thiết như: vôi, đăng chắn, cọc tre, lưới vây xung quanh, máy bơm, máy phát điện và nhiên liệu (nếu có)... - Khơi thông dòng chảy ở các kênh, mương xung quanh ao để việc thoát nước được dễ dàng. - Kiểm tra và gia cố lại bờ ao chắc chắn đảm bảo giữ được nước. - Các chủ hộ nuôi cần chằng chống nhà kho chứa thức ăn cho cá chắc chắn tránh bị mưa ướt làm thức ăn cá ẩm mốc, giảm chất lượng. - Đối với những ao nuôi thương phẩm: Kiểm tra tình trạng cá nuôi, nếu đạt kích cỡ thương phẩm thì có thể tiến hành thu hoạch sớm để tránh thiệt hại xảy ra. - Đối với các ao mới thả: + Bố trí đặt cống để chủ động xả nước trong ao đề phòng nước tràn bờ. Trong trường hợp không thể gia cố bờ cao hơn thì có thể dùng lưới cùng với các cột gỗ vây xung quanh ao để tránh cá ra ngoài khi nước dâng cao, tràn bờ. Rải vôi xung quanh bờ ao phòng nước trôi phèn xuống làm biến động pH ao nuôi. + Đảm bảo mực nước trong ao từ 1,5 m trở lên để khi mưa lớn xảy ra môi trường ao nuôi không bị thay đổi đột ngột. + Cần tích cực chăm sóc, cho ăn đúng khẩu phần, sử dụng thức ăn phù hợp cho từng đối tượng nuôi, tăng cường sức đề kháng cho cá nuôi trước mùa mưa bão bằng cách cho cá ăn các loại thức ăn giàu đạm và bổ sung vitamin C, tỏi tươi hay tỏi được ủ vào khẩu phần ăn hàng ngày. Hoặc sử dụng chế phẩm sinh học để tăng cường tiêu hóa và bảo vệ đường ruột. Liều lượng và cách sử dụng theo hướng dẫn của nhà sản xuất. + Nâng cao sức đề kháng là trong cả quá trình nuôi chứ không phải là đến mùa mưa bão ta với chăm sóc nâng cao sức khỏe cho đàn cá nuôi. Đối với ruộng nuôi lúa cá: Cần phải gia cố, tu sửa lại ruộng nuôi, bờ ruộng phải chắc chắn, không rò rỉ. Trước khi thả giống, bà con cần  tính toán thời vụ nuôi hợp lý, nên thả giống lớn để kịp thu hoạch trước khi lũ về. Bố trí nhiều cống thoát nước xung quanh ruộng, trên bờ có lưới vây xung quanh. Chuẩn bị máy bơm tiêu úng khi cần thiết.
  1. Trong mùa mưa bão:
- Thường xuyên theo dõi diễn biến của thời tiết, kiểm tra lưới, hệ thống cống, bờ và đắp lại những nơi xung yếu chống tránh tình trạng vỡ bờ. Kịp thời khắc phục trường hợp lưới rách hoặc nước chảy làm trống dưới chân lưới sẽ gây thất thoát cá; - Khi mưa lớn kéo dài nhiều ngày, độ PH giảm, nước ao nuôi dễ bị phần tầng và xảy ra tình trạng thiếu ô xy tầng đáy, bà con cần xả tràn sử dụng quạt nước, sục khí hoặc máy bơm, bơm đảo nước trong ao, chủ động tháo nước tầng mặt để giảm bớt lượng nước mưa có trong ao. - Rắc vôi xung quanh bờ ao với lượng 10 kg/100 m2, kết hợp hòa nước vôi tạt đều khắp mặt ao với lượng 1-2 kg/100 m3 nước để ổn định pH ao nuôi trước và sau khi mưa. - Thường xuyên tiến hành kiểm tra chặt chẽ các chỉ số môi trường nước trong ao nuôi như ôxy hòa tan, độ pH, độ kiềm ... để có biện pháp điều chỉnh kịp thời giúp ổn định môi trường; theo dõi hoạt động của cá nuôi, nếu có biểu hiện bất thường thì có biện pháp xử lý kịp thời. - Những ao nuôi cá với mật độ dày cần chuẩn bị tốt hệ thống cung cấp ôxy bằng máy nổ đề phòng mất điện kéo dài, và cần có thêm lượng oxy hạt để rải xuống ao khi ao nuôi bị thiếu ôxy cục bộ.
  1. Chăm sóc và phòng bệnh sau mưa bão:
- Theo dõi mức nước, màu nước trong ao để kịp thời điều chỉnh. Theo dõi diễn biến thời tiết, khi có sự thay đổi thời tiết đột ngột cần giảm lượng thức ăn hàng ngày của cá (lượng thức ăn giảm từ 30 – 50% so với lượng cho ăn hàng ngày). - Dùng vôi và muối cho vào túi vải treo ở 4 góc nơi cho cá ăn và nên bắt đầu treo khi cho cá ăn (mỗi loại một túi cho mỗi góc) với lượng vôi: 1 – 2 kg/túi, muối 10 kg/túi. Liều lượng trên có thể thay đổi tùy theo quy mô, diện tích ao. Định kỳ 10 – 15 ngày thực hiện một lần hoặc hoà vôi bột tạt đều xuống ao với liều lượng 1- 3 kg/100 m2 mặt nước, đặc biệt là trước và sau khi mưa to để khử trùng nước và ổn định pH trong ao nuôi. Nếu phát hiện đàn cá nuôi có biểu hiện giảm ăn, nhào lộn dữ dội, trên da và mang có nhiều nhớt, cá bệnh chết với số lượng ít và tăng không đáng kể thì thực hiện việc treo vôi và muối trong 3 ngày liên tục. Bên cạnh đó, có thể sử dụng thêm lá xoan, cỏ mực đập giập bọc lại bằng lưới cước treo ở đầu ao hoặc ở chỗ cho ăn với liều lượng mỗi lần treo từ 5 – 10kg/bó để nâng cao hiệu quả phòng ngừa các bệnh ngoại ký sinh trùng trong mùa mưa, bão. - Tăng cường sức đề kháng cho con nuôi thủy sản bằng cách định kỳ 2 lần/tuần bổ sung vitamin C trộn vào thức ăn cho cá với liều lượng 2 – 5 g/100 kg cá nuôi. Kết hợp phòng bệnh cho cá bằng cách định kỳ 1 lần/ tuần trộn tỏi tươi xay nhuyễn liều lượng 50g/100 kg cá hay dùng tỏi ủ (Tỏi ủ bằng cách là dùng 100kg tỏi tươi xay nhỏ + 3kg rỉ mật + 1lít giấm + 16lít nước sạch trộn đều cho vào thùng ngâm ủ từ 25 đến 30 ngày thì sử dụng) hoặc tiên đắc 20g/100 kg cá. - Sử dụng VICATO: Được bào chế dưới dạng viên nén, khi thả vào nước sẽ có phản ứng sủi từ dưới đáy lên do đó đem lại hiệu quả khử trùng triệt để từ dưới đáy lên trên mặt nước và làm tăng oxy trong nước. * Một số vấn đề cần chú ý: - Khi cho cá ăn các loại thuốc phòng và chữa bệnh nên cho cá nhịn ăn trước 1 ngày, số lượng thức ăn giảm đi 30%. Làm như vậy là để cá đói ăn được nhiều thuốc. - Không thay nước ao, cần giữ nước ao không cho lưu thông với bên ngoài - Không kéo lưới dồn cá, không đánh bắt thu tỉa tránh làm xây xát. - Nếu dùng Vicato thì phải dừng sử dụng vôi bột trước 1 tuần.

Người viết

Vũ Thị Hiên - TTKNNB